Komple yük
ENFTL · Full Truck LoadAracın tamamını tek müşterinin yükünün kullandığı taşıma. Fiyat araç başına verilir; yük ne kadar yer kaplarsa kaplasın araç o müşteriye ayrılır.
Uluslararası karayolu, RoRo, gümrük ve dış ticarette her gün geçen terimler; kısa tanımları, karşılıkları ve çizimleriyle.
LDM, araç tipleri, Incoterms, RoRo bacakları, konteyner boyları, sürüş süreleri ve belge akışı tek bakışta.
| Kural | Taşıma türü | Yükleme | İhracat gümrüğü | Ana taşıma | Sigorta | Varışta boşaltma | İthalat gümrüğü ve vergi | Risk geçişi |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| EXW | Her tür | A | A | A | — | A | A | Satıcının yerinde, mal hazır edilince |
| FCA | Her tür | S | S | A | — | A | A | Taşıyıcıya teslim edilince |
| CPT | Her tür | S | S | S | — | A | A | İlk taşıyıcıya teslim edilince |
| CIP | Her tür | S | S | S | SICC A | A | A | İlk taşıyıcıya teslim edilince |
| DAP | Her tür | S | S | S | — | A | A | Varış yerinde, boşaltmadan önce |
| DPU | Her tür | S | S | S | — | S | A | Varış yerinde, boşaltılınca |
| DDP | Her tür | S | S | S | — | A | S | Varış yerinde, boşaltmadan önce |
| FAS | Deniz | S | S | A | — | A | A | Yükleme limanında gemi yanında |
| FOB | Deniz | S | S | A | — | A | A | Gemiye yüklenince |
| CFR | Deniz | S | S | S | — | A | A | Gemiye yüklenince |
| CIF | Deniz | S | S | S | SICC C | A | A | Gemiye yüklenince |
Sigorta sütununda boş kalanlarda sigorta zorunluluğu yoktur; riski taşıyan taraf genelde kendisi sigortalar. Varışta boşaltma masrafı taşıma sözleşmesinde satıcıya yüklenmişse satıcıda kalır. FCA'da teslim satıcının yerindeyse yüklemeyi satıcı yapar.
Bir terim aramak için yukarıdaki kutuyu kullanın; aksanlı harf yazmadan da bulur ("gumruk" → gümrük).
Aracın tamamını tek müşterinin yükünün kullandığı taşıma. Fiyat araç başına verilir; yük ne kadar yer kaplarsa kaplasın araç o müşteriye ayrılır.
Aracın yalnız bir kısmını kaplayan yük. Fiyat kapladığı LDM'ye, ağırlığına ya da hacmine göre verilir; araçta başka müşterilerin yükleri de olur.
Birden çok göndericinin parsiyel yüklerini aynı araçta, aynı seferde birleştirip taşımak. Boşaltma sırası ve her yükün belgesi ayrı izlenir.
Küçük gönderileri bir depoda toplayıp tek büyük sevkiyat hâline getirmek. Varışta gönderileri yeniden ayırmaya dekonsolidasyon denir.
Yükün aynı taşıma biriminde (dorse, konteyner, değişebilir kasa) kalarak birden fazla taşıma türüyle taşınması. Yük yolda elleçlenmez.
Birden çok taşıma türünün tek sözleşme ve tek sorumlu taşıyıcıyla yapılması. Müşteri yalnız bir firmayla muhatap olur.
Yolun büyük kısmının demiryolu ya da denizyoluyla, başının ve sonunun kısa karayoluyla yapıldığı intermodal taşıma.
Araçların gemiye kendi tekerlekleriyle girip çıktığı denizyolu taşıması. Dorse çekicisiyle birlikte (refakatli) ya da tek başına (refakatsiz) gemiye biner.
Kamyon ya da çekici-dorselerin şoförleriyle birlikte alçak tabanlı tren vagonlarına yüklenerek taşınması.
Yükün, çoğunlukla konteynerin, gemiye vinçle yüklenip vinçle boşaltıldığı denizyolu taşıması.
Yükün göndericinin kapısından alınıp alıcının kapısına kadar tek elden taşınması.
Depoya gelen yükün stoklanmadan ayrıştırılıp hemen çıkış araçlarına aktarılması. Bekleme süresini ve depo maliyetini azaltır.
Bir aracın belirli bir rotada sırayla birden çok noktadan yük toplaması ya da birden çok noktaya dağıtması. Üretimde tedarikçi toplamada sık kullanılır.
Boşaltmadan sonra aracın boş dönmemesi için dönüş yönünde alınan yük. Seferin kârlılığını doğrudan etkiler.
Aracın yüksüz yaptığı yol. Yakıt, sürücü ve araç maliyeti doğurur; iyi planlamayla kısaltılır.
Yükün bir ülkeden indirilmeden geçerek başka bir ülkeye taşınması. Geçilen ülkede gümrük transit rejimi uygulanır.
Yükün yolda bir araçtan, gemiden ya da vagondan diğerine geçirilmesi.
Yabancı plakalı bir aracın bir ülkenin içinde iki nokta arasında yaptığı taşıma. Sınırlıdır: AB'de uluslararası bir taşımadan sonra 7 gün içinde en fazla 3 kabotaj yapılabilir, ardından 4 gün bekleme gelir.
Kendi aracı olmadan ya da kendi aracının yanında taşımayı organize eden, taşıyıcıyı, belgeleri ve gümrüğü yöneten firma. Halk arasında "forwarder" denir.
Taşımayı fiilen yapan, aracı işleten firma. CMR belgesinde taşıyıcı olarak yazılır ve yükten sorumludur.
Yükü taşımaya veren taraf. Çoğu zaman satıcıdır ama Incoterms'e göre alıcı da taşıma sözleşmesini yapabilir.
Yükün teslim edileceği taraf. CMR'de alıcı hanesine yazılır, teslimde belgeyi imzalar.
Depolama, taşıma ve dağıtım gibi lojistik işlerini dışarıdan üstlenen firma.
Birden çok 3PL'i ve müşterinin tedarik zincirini onun adına yöneten, çoğunlukla varlık işletmeyen lojistik danışmanı ve yöneticisi.
Bir taşıyıcı, forwarder ya da armatör adına başka bir ülkede ya da limanda iş yapan temsilci.
Dönemlik sözleşme dışında, o günün piyasa fiyatıyla yapılan tek seferlik taşıma.
Dönemlik anlaşmayla, önceden belirlenmiş fiyat ve hacimle düzenli yapılan taşıma.
Yalnız bir müşterinin yükü için ayrılan, başka yük beklemeden yola çıkan araç. Acil ve hassas yüklerde kullanılır.
Dorseyi çeken, kendisi yük taşımayan motorlu araç. Plakası ve şoförü yolda değişebilir; dorse aynı kalır.
Önü çekicinin beşinci tekerine (kilitli bağlantı) dayanan, önünde aksı olmayan yük taşıyıcı. Uluslararası karayolunda seferin asıl kimliğidir.
Önde ve arkada aksı olan, kamyonun arkasına çeki demiriyle bağlanan yük taşıyıcı.
Yük kasası şasiye sabit olan motorlu yük aracı.
Halk arasında çekici ile dorsenin birlikte adı. Adını TIR karnesiyle taşınan araçlardan alır.
Yanları ve üstü branda olan, yandan, üstten ve arkadan yüklenebilen standart dorse. İç ölçü yaklaşık 13,6 × 2,48 × 2,7 m.
Küçük çaplı tekerlekleri ve alçak tabanı sayesinde iç yüksekliği yaklaşık 3 m olan, hacimli yükler için dorse.
Isı yalıtımlı, soğutma üniteli dorse. Gıda, ilaç ve çiçek gibi ısıya duyarlı yükler genelde −25 °C ile +25 °C arasında taşınır. Halk arasında "frigo".
Sert gövdeli, yalnız arkadan yüklenen dorse. Hırsızlığa ve hava koşullarına karşı daha korunaklıdır.
Alçak tabanlı dorse. İş makinesi ve ölçü dışı ağır yükler için kullanılır; çoğu zaman özel izin gerekir.
Kamyon ile römorkun birlikte kullanıldığı, yaklaşık 100–120 m³ hacimli düzen. Hafif ama hacimli yükler için tercih edilir.
Konteyneri köşe kilitleriyle taşıyan iskelet dorse.
Sıvı dökme yük için tanker, toz ve granül dökme yük için silobas dorse.
Araçtan ayrılıp kendi ayakları üzerinde bekleyebilen yük kasası. Kombine taşımada sık kullanılır.
800 × 1200 mm standart palet. 13,6 m'lik dorseye tek katta 33 adet sığar; her biri 0,4 LDM tutar.
1000 × 1200 mm palet. 13,6 m'lik dorseye tek katta 26 adet sığar; her biri 0,5 LDM tutar.
Paletleri çatalıyla kaldırıp taşıyan iş makinesi.
Paleti yerden az kaldırıp elle ya da akülü olarak çeken ekipman.
Aracın arka kapısının depo zemini hizasına yanaştığı yükleme ve boşaltma noktası.
Yükü dorseye sabitlemek için kullanılan gergili kemer. Yük emniyetinin temel ekipmanıdır.
Yükün yolda kaymaması ve devrilmemesi için bağlanması, takozlanması ve dengelenmesi. Avrupa'da EN 12195 standardına göre denetlenir.
Aracın hızını, sürüş, mola ve dinlenme sürelerini kaydeden cihaz. Dijital takografta sürücü kendi kartını takar.
Aracın yüklü ve boş ağırlığını ölçen büyük tartı. Aşırı yükü önlemek için yüklemeden sonra kullanılır.
Tehlikeli madde taşıyan aracın önünde ve arkasında bulunan turuncu levha; üzerinde tehlike ve madde numarası yazar.
Yükün dorse tabanında kapladığı boy, 2,4 m genişliğe göre: en × boy × tabandaki yer ÷ 2,4 (metre). Euro palet 0,4 LDM; tam tır 13,6 LDM.
Yükün gerçek ağırlığı ile hacminin (ya da LDM'sinin) ağırlık karşılığından büyük olanı; fiyat buna göre çıkar. Karayolunda oran firmaya göre değişir, sık kullanılan 1 LDM ≈ 1.750 kg.
Hacmin ağırlık karşılığı. Havayolunda genelde en × boy × yükseklik (cm) ÷ 6000 kg alınır.
Kargo taşımacılığında hacim ölçüsü: en × boy × yükseklik (cm) ÷ 3000. Ağırlıkla karşılaştırılır, büyük olan ücretlendirilir.
Yükün hacmi. Deniz parsiyel (LCL) yüklerde ve bazı kara taşımalarında fiyat birimi olarak kullanılır.
Yükün ambalajıyla birlikte ağırlığı. Belgelerde ve sorumluluk hesabında esas alınır.
Yükün ambalajsız ağırlığı.
Ambalajın ya da boş aracın, boş konteynerin ağırlığı. Brüt ağırlıktan dara çıkınca net ağırlık bulunur.
Aracın yasal olarak taşıyabileceği en fazla yük. Standart çekici-dorse için genelde 24–25 ton civarıdır.
Araç ile yükün toplamının yasal üst sınırı. Avrupa'da 5 akslı çekici-dorse için genelde 40 tondur.
Bir aksın yola verdiği ağırlık. Toplam ağırlık uygun olsa bile yük bir aksa yığılırsa sınır aşılır ve ceza yazılır.
Sayılabilir ambalaj birimi: koli, palet, varil, sandık. Belgelerde kap adedi ve cinsi yazılır.
Paletlerin üst üste konması. İstiflenebilen yük tabanda daha az yer kaplar ve LDM'si düşer; kaç kat konabileceği aracın iç yüksekliğine ve yükün dayanımına bağlıdır.
Standart araç ölçülerini ya da ağırlık sınırını aşan yük. Özel izin, uygun güzergâh ve bazen eskort gerekir.
Aracın kapasitesinin (LDM, ağırlık ya da hacim) ne kadarının kullanıldığı. Parsiyel ve grupajda kârlılığın ana göstergesidir.
20 ft'lik konteyner birimi. Gemi, liman ve terminal kapasitesi bu birimle ölçülür.
40 ft'lik konteyner birimi; 2 TEU sayılır.
Taşıma ücreti. Karayolunda araç başına (komple) ya da LDM, ağırlık veya hacim başına (parsiyel) verilir.
Bir güzergâhta aracın tamamı için verilen fiyat. Parsiyel fiyatlar çoğu zaman bunun yüzdesi olarak hesaplanır.
Parsiyel fiyatın, yük büyüdükçe komple fiyatın yüzde kaçı olacağını gösteren tablo. Küçük yükte LDM başına fiyat daha yüksek çıkar.
Ne kadar küçük olursa olsun bir gönderi için alınan en düşük ücret.
Yakıt fiyatındaki değişime göre navluna eklenen ücret. Denizyolunda BAF (Bunker Adjustment Factor) denir.
Aracın yüklemede ya da boşaltmada serbest süreden fazla beklemesi için alınan ücret.
Yükün liman, antrepo ya da depoda serbest süreden fazla beklemesi için ödenen ücret.
Konteynerin limanda ya da terminalde serbest süreyi aşması nedeniyle armatöre ödenen ücret.
Konteynerin liman dışında, müşteride serbest süreyi aşması nedeniyle ödenen ücret.
Navlunun gönderici tarafından peşin mi (prepaid) yoksa alıcı tarafından varışta mı (collect) ödeneceği.
Müşteri ya da tedarikçiyle borç ve alacak hareketlerinin tutulduğu hesap.
Faturanın ödenmesi gereken süre ya da tarih.
Alıcının bankasının, belirlenen belgeler sunulunca satıcıya ödeme yapmayı taahhüt ettiği ödeme yöntemi.
Alıcının malı teslim aldıktan sonra, anlaşılan vadede ödediği ödeme yöntemi.
Alıcının bankaya ödeme ya da kabul yapınca malı çekmeye yarayan belgeleri aldığı ödeme yöntemi.
Şoföre yurt dışı ya da yurt içi görev günleri için ödenen gündelik.
Şoförün ya da taşeronun yaptığı iş karşılığında kazandığı tutar.
Seferin ya da müşterinin geliri ile giderleri arasındaki fark. Döviz gelirlerde gününün kuruyla karşılaştırılır.
Yükü taşıma sırasında kayıp ve hasara karşı koruyan sigorta. Taşıyıcının sınırlı CMR sorumluluğundan ayrıdır.
Uluslararası karayolu taşımasında taşıyıcının kayıp ve hasardan sorumluluğu, brüt kilogram başına 8,33 SDR ile sınırlıdır.
Eşyanın hangi gümrük rejimine (ihracat, ithalat, transit) girdiğini bildiren belge.
Malın yurt dışına çıkışı için çıkış gümrüğünde verilen beyanname.
Malın serbest dolaşıma girmesi için varış ülkesinde verilen beyanname; vergiler bununla ödenir.
Eşyanın vergisi ödenmeden, gümrük gözetiminde bir gümrük idaresinden diğerine taşınması.
Ortak transit rejiminde beyanname türleri: T1 serbest dolaşımda olmayan eşya için, T2 Birlik eşyası için kullanılır.
Transit beyannamelerinin elektronik olarak açılıp kapatıldığı ortak sistem. Türkiye de ortak transit sözleşmesine taraftır.
TIR Sözleşmesi'ne göre mühürlü araçla ülkeler arasında gümrük transiti sağlayan uluslararası teminat belgesi.
Beyannameleri firma adına hazırlayıp veren, gümrük işlemlerini yürüten yetkili kişi ya da firma.
Eşyanın gümrük tarife numarası. İlk 6 hanesi uluslararası Armonize Sistem'dir; Türkiye'de 12 haneye kadar ayrıntılanır. Vergi ve izinler buna göre belirlenir.
Vergisi ödenmemiş eşyanın gümrük gözetiminde beklediği depo.
Ülke içinde olup gümrük bakımından ülke dışı sayılan, vergi ve mevzuat kolaylığı olan bölge.
Araçların ülkeye girip çıktığı ve gümrük işlemlerinin yapıldığı sınır noktası.
Transit sırasında dorsenin açılmadığını gösteren, gümrükçe takılan numaralı mühür.
Güvenilir bulunan firmalara verilen statü (Türkiye'de YYS). Gümrükte daha az kontrol ve hızlı işlem sağlar.
AB'de gümrük işlemleri için firmalara verilen kimlik numarası.
AB'ye girecek eşya için, eşya gelmeden önce verilen güvenlik ve emniyet beyanı. ICS2 sistemiyle işlenir.
Türkiye ile AB arasında sanayi ürünlerinin A.TR belgesiyle gümrük vergisi ödemeden dolaşmasını sağlayan düzen.
Malın ekonomik olarak üretildiği ülke. Vergi oranları, kotalar ve tercihli rejimler menşeye göre belirlenir.
Serbest ticaret anlaşmalarına göre düşük ya da sıfır vergiden yararlanan menşe; EUR.1 ya da menşe beyanıyla kanıtlanır.
Uluslararası karayolu taşıma sözleşmesini kanıtlayan belge (hamule senedi). Gönderici, taşıyıcı ve alıcı imzalar; teslimdeki imza teslimin kanıtıdır.
CMR belgesinin elektronik sürümü. Ek protokolü onaylayan ülkeler arasında kâğıt yerine geçer.
Satıcının alıcıya kestiği, malın değerini ve satış koşullarını gösteren fatura. Gümrük değerinin temelidir.
Hangi kapta ne olduğunu, kap sayısını, ağırlıkları ve ölçüleri gösteren liste.
Türkiye–AB gümrük birliği kapsamındaki sanayi ürünlerinin serbest dolaşımda olduğunu gösterir; varışta gümrük vergisi alınmaz.
Serbest ticaret anlaşmalarında tercihli menşeyi kanıtlayan dolaşım belgesi.
Malın menşeini gösteren, Türkiye'de odalarca onaylanan belge. Tercih sağlamaz, menşeyi bildirir.
Deniz taşımasında yükün gemiye alındığını gösteren, taşıma sözleşmesini kanıtlayan ve malı temsil edebilen belge.
Malın sevkini ve teslimini gösteren belge; Türkiye'de çoğunlukla e-irsaliye olarak düzenlenir.
Yükün eksiksiz teslim alındığını gösteren imzalı belge. Uluslararası karayolunda çoğu zaman alıcının imzaladığı CMR nüshasıdır.
Teslimde eksik, hasar ya da gecikme varsa alıcının CMR'ye yazdığı not. Sonradan yapılacak tazminat talebinin dayanağıdır.
Fuar malzemesi, numune ve mesleki ekipmanın vergisiz geçici ithalatı için kullanılan uluslararası gümrük belgesi.
Yükleme yeri, saati, yük bilgisi, referans ve özel koşulları taşıyıcıya bildiren belge.
Milletlerarası Ticaret Odası'nın (ICC) satıcı ile alıcı arasında masrafın ve riskin nerede el değiştireceğini tanımlayan teslim kuralları. Güncel sürüm Incoterms 2020; 11 kuraldan oluşur.
Satıcı malı kendi yerinde hazır eder. Yükleme, ihracat gümrüğü ve bütün taşıma alıcıya aittir; satıcı için en az yükümlülük.
Satıcı ihracat gümrüğünü yapar, malı alıcının belirlediği taşıyıcıya belirlenen yerde teslim eder. Risk teslimle alıcıya geçer.
Satıcı varış yerine kadar taşımayı öder; risk ise mal ilk taşıyıcıya teslim edilince alıcıya geçer.
CPT'ye ek olarak satıcı sigorta yaptırır. Incoterms 2020'de en geniş teminatlı sigorta (ICC A) istenir.
Satıcı malı varış yerine getirir ve boşaltmaya hazır teslim eder. Boşaltma ve ithalat gümrüğü alıcıya aittir.
DAP gibidir ama boşaltma da satıcıya aittir. Incoterms 2020'de eski DAT'ın yerini aldı.
Satıcı ithalat gümrüğü ve vergileri dahil her şeyi üstlenir; satıcı için en fazla yükümlülük.
Yalnız deniz ve iç suyolu. Satıcı malı yükleme limanında gemi yanına bırakır; risk orada geçer.
Yalnız deniz ve iç suyolu. Satıcı malı gemiye yükler; risk mal gemiye yüklenince alıcıya geçer, navlun alıcıdadır.
Yalnız deniz ve iç suyolu. Satıcı varış limanına navlunu öder; risk yükleme limanında gemiye yüklenince geçer.
CFR'ye ek olarak satıcı sigorta yaptırır; asgari teminat (ICC C) yeterlidir.
RoRo'da çekici ve şoför de dorseyle birlikte gemiye biner, varışta aynı araçla yola devam eder.
RoRo'da yalnız dorse gemiye biner; varış limanında başka bir çekici dorseyi alır. Çekici ve şoför zamanı tasarruf edilir.
Gemilerin yanaşıp yükleme ve boşaltma yaptığı tesis.
Limanda ya da karada yükün, konteynerin veya dorsenin elleçlendiği ve beklediği alan.
Gemide, feribotta ya da trende yük için yer ayırtmak. Booking numarası limana girişte istenir.
Yükün ya da belgelerin gemiye yetişmesi için limana teslim edilmesi gereken son saat.
Tahmini kalkış ve tahmini varış zamanı. Gemi ve araç planlaması bunlara göre yapılır.
Gemiyi işleten denizyolu taşıma firması.
Standart ölçülü, istiflenebilir yük kutusu. En yaygınları 20 ft ve 40 ft; yüksek tipine HC (high cube) denir.
FCL konteynerin tamamı tek göndericinin, LCL ise konteynerde birden çok göndericinin yükünün olduğu deniz taşıması.
Soğutma üniteli konteyner. Gemide ve terminalde elektriğe bağlanır.
Araç ve yolcu taşıyan, kısa ve düzenli hatlarda çalışan gemi.
Müşteriden gelen taşıma talebi: yükleme ve boşaltma yeri, tarih, yük bilgisi ve fiyat.
Bir aracın, uluslararası karayolunda çoğu zaman bir dorsenin, yüklemeden boşaltmaya kadar yaptığı yolculuk. Grupajda bir sefer birden çok yük taşır.
Her yüke verilen takip numarası. Belgeler, fatura ve müşteri yazışmaları bu numarayla izlenir.
Seferin bir araçla ya da bir taşıma türüyle yapılan bölümü: Türkiye çekici bacağı, gemi bacağı, yurt dışı çekici bacağı.
Seferdeki yükleme, gümrük, liman ve boşaltma noktalarının her biri.
Aracın depoya ya da rampaya kabul edileceği saat aralığı. Kaçırılırsa bekleme ve ek ücret doğabilir.
Yüklemeden teslime kadar geçen süre.
Yükün nerede olduğunun ve hangi aşamada olduğunun (yüklendi, gümrükte, gemide, teslim edildi) izlenmesi.
Araçların konumunun, kilometresinin ve hareketinin GPS cihazıyla anlık izlenmesi.
Grupaj seferde yüklerin hangi sırayla, nerede ve hangi talimatla boşaltılacağını gösteren plan.
Bekleyen yüklerin boşalacak ya da müsait araçlarla günlere göre eşleştirilmesi.
Yükte ya da araçta hasar olduğunda tarafların imzasıyla düzenlenen tutanak; fotoğrafla desteklenir.
Bazı ülkelerde hafta sonları ve resmî tatillerde ağır vasıtalara uygulanan yol yasağı. Sefer planında hesaba katılır.
Mesafe, süre, yol ücretleri, yasaklar ve dinlenme kurallarına göre en uygun güzergâhın seçilmesi.
Yükün yüklenmesi, boşaltılması, aktarılması ve depo içinde taşınması.
Türkiye'de eşya taşımalarının Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'na elektronik olarak bildirildiği sistem: yük, araç, sürücü, yükleme ve boşaltma bilgisi.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'nın taşımacılık, taşıma işleri organizatörlüğü ve lojistik faaliyetleri için verdiği belge. Türü yapılan işe göre değişir.
Sürücü mesleki yeterlilik belgesi. Eşya taşımacılığında SRC3 uluslararası, SRC4 yurt içi; tehlikeli madde için SRC5 gerekir.
Ticari araç sürücüsünün dikkat, refleks ve algı yeterliliğini gösteren süreli belge.
Dijital takografa takılan, sürücünün sürüş ve dinlenme kayıtlarını tutan kişisel kart.
AB 561/2006 kuralları: günde en fazla 9 saat sürüş (haftada 2 kez 10), 4,5 saatte 45 dakika mola, günde 11 saat dinlenme, haftada 56, iki haftada 90 saat sürüş.
AB'nin 2020'de kabul ettiği karayolu taşımacılığı düzenlemeleri: kabotaj sınırları, aracın düzenli olarak merkeze dönmesi, sürücünün dinlenmesi ve eve dönüşü.
Tehlikeli maddelerin karayoluyla uluslararası taşınmasına ilişkin anlaşma. Ambalaj, etiket, araç donanımı ve sürücü eğitimi kurallarını belirler.
Bozulabilir gıdaların uluslararası taşınmasında kullanılacak özel ekipmanı düzenleyen anlaşma. Frigorifik araçlar ATP belgesi taşır.
Üye ülkeler arasında çok taraflı taşıma yapmaya izin veren, kotası sınırlı izin belgesi.
İki ülke arasındaki anlaşmaya göre o ülkeye giriş ya da transit için verilen taşıma izni. Halk arasında "dozvola".
Şoförün Schengen ülkeleri ve diğer ülkeler için aldığı süreli giriş izni. Süresi dolmadan yenilenmesi planlanır.
Uluslararası karayolu eşya taşıma sözleşmesine ilişkin 1956 tarihli Cenevre anlaşması. Taşıyıcının sorumluluğunu ve CMR belgesini düzenler.
Ham maddeden son kullanıcıya kadar malın, bilginin ve paranın aktığı süreçlerin ve firmaların bütünü.
Malların toplanıp siparişlere göre ayrıldığı ve dağıtıma çıkarıldığı depo.
Stoktan çıkış kuralları: ilk giren ilk çıkar, son kullanma tarihi en yakın ilk çıkar, son giren ilk çıkar.
Stokun belirli bir dönemde kaç kez yenilendiği. Yüksek olması stokta bekleyen paranın az olduğunu gösterir.
Siparişin verilmesinden malın teslimine kadar geçen süre.
Malın tam ihtiyaç anında gelmesine dayanan, stoğu en aza indiren üretim ve tedarik yaklaşımı. Taşımada gecikmeye toleransı düşüktür.
Malın dağıtım merkezinden son alıcıya ulaştırıldığı son aşama; en pahalı ve en karmaşık bölümdür.
İade, tamir, geri dönüşüm ve ambalaj geri toplama gibi alıcıdan geriye doğru akan lojistik.
Sipariş, sefer, araç, sürücü, takip, fatura ve maliyeti tek yerde yöneten taşıma yönetim yazılımı.
Depoda stok, raf adresi, mal kabul, toplama ve sevkiyatı yöneten yazılım.
Firmalar arasında sipariş, fatura ve sevk bildirimi gibi belgelerin standart biçimde otomatik alışverişi.
İki yazılımın birbirine doğrudan bağlanıp veri alıp vermesi: GPS, muhasebe, gümrük ya da müşteri sistemleri.
Türkiye'de faturaların Gelir İdaresi altyapısı üzerinden elektronik olarak düzenlenip iletilmesi.
Müşterinin kendi yüklerinin durumunu, belgelerini ve faturalarını kendisinin görebildiği çevrim içi ekran.
Araçtan konum, hız, yakıt ve arıza gibi verilerin uzaktan toplanıp işlenmesi.
Lojistik Sözlüğü · Beyoğlu Lojistik tarafından hazırlanmıştır · Kasım 2026
Tanımlar genel bilgi amaçlıdır. Mevzuat, sınırlar ve oranlar ülkeye, tarihe ve sözleşmeye göre değişebilir; resmî işlemde güncel mevzuata bakın.
Operasyon ekibimiz size en uygun hattı ve sefer gününü iletsin.